วิทยาศาสตร์ของการยิงฟรีคิก ‘Knuckleball’ ของแรชฟอร์ด

มาร์คัส แรชฟอร์ด
31 October 2019
502 VIEWS

วันนี้เป็นวันเกิดของ มาร์คัส แรชฟอร์ด ! และเมื่อคืนนี้เขาได้มอบของขวัญกล่องใหญ่ให้แก่แฟน “ปีศาจแดง”​ ทุกคนเนื่องในวันคล้ายวันเกิดอายุ 22 ปีของตัวเองด้วยประตูชัยที่พาแมนเชสเตอร์ ยูไนเต็ด บุกโค่น “สิงโตน้ำเงินคราม” เชลซี ได้ในเกมลีก คัพ เมื่อคืนที่ผ่านมา

ของขวัญนั้นคือลูกยิงฟรีคิกระดับบันลือโลกที่พุ่งแหวกอากาศ ส่าย มุด ก่อนจะเสียบใต้คานเข้าไปอย่างสวยงามชนิดที่วิลเฟรด กาบาเยโร หมดสิทธิ์อุทธรณ์ด้วยประการทั้งปวง

ว่าแต่ลูกยิงฟรีคิกนี้มันอะไรกันนะ? 

ยิงกันได้อย่างไร? 

แล้วมันมีหลักการทางวิทยาศาสตร์รองรับไหม?

ลูกยิงที่แรชฟอร์ด โชว์ให้ดูนั้นเป็นลูกยิงมายาที่เรียกกันในวงการว่า “knuckleball” ซึ่งเดิมเป็นลูกยิงขึ้นชื่อลือชาของ จูนินโญ แปร์นัมบูกาโน ตำนานฟรีคิกรีโมทของลียงและทีมชาติบราซิล ก่อนจะถูกสานต่อโดย คริสเตียโน โรนัลโด และแกเร็ธ เบล และตกทอดจนมาถึงดาวยิงขวัญใจของชาวโอลด์ แทรฟฟอร์ด

knuckleball ที่บางคนก็เรียกง่ายๆว่ายิงลูกส่าย เป็นการเตะให้ลูกฟุตบอลมีอัตราการหมุนต่ำมาก และทำให้วิถีการเดินทางของบอลที่ “ซิกแซก” โดยจะต้องเตะให้เข้าพื้นที่ตรงกลางของบอลโดยใช้บริเวณ “ข้อ” ในการหวด แล้วรีบหยุดการ follow through ทันทีที่เตะ จะให้ได้ผลต้องมีระยะทำการที่พอดี เช่น ราว 30 หลาขึ้นไป 

โดยนอกจากการเดินทางตรงของลูกฟุตบอลแล้วจะมีการส่ายของบอลตามเส้นผ่าศูนย์กลาง (ประมาณ 0.2 เมตร) การส่ายนั้นไม่สามารถคาเดาทิศทางได้ และนั่นทำให้เป็นเรื่องยากถึงขั้นเป็นไปไม่ได้ที่ผู้รักษาประตูจะคาดเดาทิศทางหรือป้องกันลูกยิงนี้ได้

ความจริงแล้ว knuckleball ไม่ใช่เรื่องใหม่ ในกีฬาประเภทอื่นมีการใช้มานานไม่ว่าจะเป็น วอลเล่ย์บอล หรือโดยเฉพาะอย่างยิ่งกีฬาที่ต้องใช้ความได้เปรียบของหลักการฟิสิกส์เข้ามาเกี่ยวข้องอย่างเบสบอล ซึ่งด้วยความเทพของลูกยิงนี้ทำให้มีนักกีฬาและโค้ชจำนวนมากที่ต้องการรู้ “ความลับ” ของมัน และทำให้เริ่มมีการศึกษาหลักฟิสิกส์ของลูกประเภทนี้

แคโรไลน์ โคเฮน และบาปติส ดาร์บัวส์ เท็กเซียร์ นักศึกษาระดับปริญญาเอกได้ทำการศึกษาเรื่องนี้ร่วมกับ คริสโตฟ กลาเนต์ ผู้อำนวยการศูนย์วิจัยระดับชาติของฝรั่งเศส Centre National de la Recherche Scientifique (CNRS) โดยในการทดลองได้ทำการหย่อนลูกปัดลงในน้ำเพื่อศึกษาการเบี่ยงเบนของลูกปัด

ในการทดลองพวกเขาค้นพบความมหัศจรรย์ของ knuckleball ที่แม้ระยะจะสั้นแต่ด้วยกล้องตรวจจับความเร็วสูงทำให้พวกเขาได้พบในสิ่งที่เราไม่สามารถมองเห็นได้ด้วยตาเปล่า

“เรื่องที่น่าประหลาดใจที่สุดก็คือลูกปัดทุกลูกเกิดการซิกแซกทั้งหม ไม่ว่าจะเป็นลูกปัดพลาสติก หรือลูกปัดที่ทำจากเหล็กที่มีน้ำหนัก 7 กิโลกรัม ซึ่งเราไม่ได้คิดว่ามันจะเกิดขึ้นมาก่อนที่เราจะทดลองทำ ดังนั้นจึงเป็นเรื่องน่าตื่นเต้นที่ได้เห็นสิ่งนี้เกิดขึ้นจากการทำการทดลองที่เรียบง่าย”

การทดลองนี้ได้ข้อสรุปที่ตรงข้ามกับความเชื่อของผู้คนส่วนใหญ่ที่เชื่อว่า Wthe knuckle effect” นั้นเกิดขึ้นเพราะการผิดปกติของเท้าด้านที่กระทบกับลูกบอล หรือรอยตะเข็บของลูกบอล เพราะสิ่งที่เกิดขึ้นจริงๆนั้นเป็นเรื่องของหลักอากาศกลศาสตร์ ในการเกิดแรงที่กระทบต่อวัตถุทรงกลมที่มีผิวเกลี้ยงที่สามารถทำให้เกิดการซิกแซกในระหว่างการเดินทาง

อย่างไรก็ดีไม่ใช่ใครจะยิงลูกฟรีคิกแบบนี้ได้ง่ายๆ เพราะนอกจากพละกำลังที่ต้องใช้แล้วยังต้องใช้เทคนิคชั้นสูง และการฝึกซ้อมอย่างหนักด้วยจึงจะทำได้

ลูกฟรีคิกเมื่อคืนนี้นอกจากจะเป็นของขวัญให้แฟนบอลปีศาจแดงแล้ว จึงเป็นของขวัญที่ยอดเยี่ยมที่สุดสำหรับตัวเขาเองด้วย

ยิงเข้าทีมชนะแฟนบอลมีความสุขตัวเขาเองก็มีความสุข 🙂