ภาษาของเบลเยี่ยม

5 July 2018
3,128 VIEWS

ภาษาคือส่วนสำคัญของการสื่อสาร ยิ่งการเล่นฟุตบอลยิ่งจำเป็นต้องใช้ นักเตะจำนวนไม่น้อยต้องจบเห่ตายน้ำตื้น เพราะพูดไม่ได้ ฟังไม่ออก ทั้งที่ฝีเท้าไม่เป็นรองใคร

ในระดับทีมชาติ ภาษาไม่น่าใช่อุปสรรค ยกเว้นจะเอานักเตะต่างด้าวมาโอนสัญชาติอย่างรายของมาริโอ เฟร์นานเดซ แบ็กขวารัสเซีย แต่ดันไม่กระดิกภาษารัสเซียนสักแอะ เพราะเจ้าตัวเกิดและโตในบราซิล ก่อนย้ายมาอยู่รัสเซีย จนได้เป็นซิติเซน หรือพลเมืองของเขา

อย่างไรก็ตาม ยังมีบางชาติที่ภาษากลายเป็นเรื่องละเอียดอ่อน แตะไม่ได้ ถ้าจะแตะก็ต้องระวังเหมือนประเด็นทางศาสนาหรือการเมือง เพราะเป็นของเปราะบาง

เบลเยี่ยม คือหนึ่งในชาติที่เข้าข่าย โทษฐานมีความหลากหลายทางภาษา และเพราะภาษาที่หลากหลายนี่แหละ ส่งผลถึงระบบการปกครองในประเทศถูกออกแบบมาซับซ้อนเป็นเขาวงกต

ภาษาราชการประกอบด้วยดัตช์, ฝรั่งเศส และเยอรมัน คนแถบเหนือส่วนใหญ่พูดดัตช์ ตอนล่างพูดฝรั่งเศส โดยมีส่วนน้อยไม่ถึง  1 เปอร์เซนต์ที่ใช้เยอรมันเป็นภาษาแม่

ส่วนเมืองหลวงอย่างบรัสเซลส์ แม้โดยที่ตั้งอยู่ในภูมิภาคทางแถบเหนือ แต่เนื่องจากเป็นเมืองหัวใจของประเทศ จึงต้องวางตัวเป็นกลาง เรียกเป็นเขตทวิภาษา ทั้งดัตช์และฝรั่งเศส

ฉะนั้น ถ้าใครไปเที่ยวเบลเยี่ยม จากเหนือจรดใต้ อาจได้ความรู้สึกประหนึ่งเดินทางไป 3 ประเทศ เพราะภาษาที่ใช้แตกต่างกัน ทั้งคำพูดสนทนา, ป้ายบอกทาง ไปจนภาษาในหนังสือพิมพ์หรือแม็กกาซีน

ถามว่าแล้วในทีมชาติเบลเยี่ยม สิ่งนี้เป็นอุปสรรคหรือไม่ บางทีมันอาจเคยในอดีต แต่ทุกวันนี้คงไม่แล้วกระมัง หรืออาจมีอยู่แต่ก็เจือจางบางเบาจนแทบไม่รู้สึกก็เป็นได้

แปลกแต่จริงว่าขณะที่เบลเยี่ยม มีนักเตะลิ้นดัตช์, ฝรั่งเศส และเยอรมัน อยู่มากพอ พวกเขายังไปแต่งตั้งกุนซือสแปนิชอย่างโรแบร์โต้ มาร์ติเนซ พร้อมผู้ช่วยจากอังกฤษ (แกรม โจนส์) และฝรั่งเศส (เธียร์รี่ อองรี) มาแท็กทีมประหนึ่งโรงเรียนนานาชาติ

วงในใครไม่รู้บอกว่าเวลานักบอลโอภาปราศัยกันเอง จะใช้ภาษาที่ตนเองถนัด ไม่ดัตช์ก็ฝรั่งเศส แต่ถ้าอยู่ในห้องแต่งตัวเหมือนเป็นกติกาว่าต้องใช้ภาษากลางอย่างอังกฤษ ในการพูดคุยเพื่อตัดปัญหาแบ่งพรรคแบ่งพวก

ส่วนในสนาม นักข่าวสายอังกฤษ แอบได้ยินในเกมส่งท้ายของรอบแบ่งกลุ่มที่สองชาตินี้เจอกัน และเล่นแบบสมานฉันท์ก่อนสิงโตคำรามเป็นฝ่ายแพ้ไป 0-1 ว่านักเตะเบลเยี่ยม มีการใช้ภาษาอังกฤษ สื่อสารกันด้วย

ด้วยความเข้าใจคนส่วนใหญ่ นักบอลเบลเยี่ยมคงสปีกดัตช์หรือไม่ก็เฟรนช์ แล้วแต่สะดวกปาก แต่กลับกลายว่าผู้เล่นอย่างเควิน เดอ บรอยน์, เอแด็ง อาซาร์ หรือโรเมลู ลูกากู เจรจาต้าอ่วยด้วยภาษาอิงลิชซะงั้น

มันคงเป็นการจบปัญหาได้ดีที่สุด เพราะเดอ บรอยน์ มาจากเกนท์ ทางตอนเหนือ พูดดัตช์เป็นหลัก แต่อาซาร์ อยู่ในเขตวัลลูน สื่อสารด้วยฝรั่งเศส ขณะที่ลูกากู  แม้เกิดในอันท์เวิร์ป แต่มาจากครอบครัวผู้อพยพ โดยพ่อแม่เป็นคนซาอีร์ หรือปัจจุบันคือดีอาร์ คองโก จึงเชี่ยวชาญหลายภาษา เรียกว่านับด้วยนิ้วมือข้างเดียวไม่พอ

ทั้งดัตช์, ฝรั่งเศส, อังกฤษ, สเปน, โปรตุเกส และสวาฮิลี ภาษาในแถบแอฟริกาตะวันออก

แว็งซองต์ กอมปานี ก็เช่นกัน พ่อเป็นคองโก อพยพมาแต่งงานกับหญิงเบลเยี่ยม ความสามารถพูดได้ 5 ภาษา

นักบอลกลุ่มนี้ไม่มีปัญหาอยู่แล้วไม่ว่าจะคุยภาษาอะไร แต่บางคนในทีมที่มาจากเขตวัลลูน พูดฝรั่งเศสอย่างเดียว แม้ดัตช์ก็ใบ้บอดหนวก จึงต้องหาภาษากลางมาสื่อสาร

อาจยกเว้นมารูยาน เฟลไลนี่ ที่เจื้อยแจ้วได้แต่ฝรั่งเศส ไว้สักคน เพราะครั้่งหนึ่ง ฟิล เนวิลล์ เคยแฉว่าพี่ฟูคือคนที่พูดอังกฤษ ได้อย่างน่าไล่ให้กลับไปเรียนใหม่ที่สุดเท่าที่เคยเจอมา